Computer simulations of language change notes

This website collects my personal notes on Computer simulations of language change. These notes are provided to bring full transparency to my research process. Of course, since they are only notes, they do not reflect my final thoughts on a topic, and should not be interpreted as such. To read finished papers, please consult my website. Do not use these notes as a basis for your own scientific research. Start from high-quality, peer-reviewed scientific literature instead.

Chaos en taalverandering

Welke concepten kunnen we meenemen uit chaostheorie voor taalverandering?

Parameters en fouten

sensitive dependence on initial conditions

inputparameters kunnen complex gedrag van een systeem beïnvloeden
bekend uit computersimulaties → startcondities beïnvloeden gedrag van het systeem

Butterfly effect

fouten / onzekerheden kunnen leiden tot propageren van verandering in het systeem
ook een mechanisme in taalverandering → fouten en beperkingen in acquisitie, productie etc.
fundamenteel onvoorspelbaar → gaat in tegen LaPlace daemon

chaos uit een deterministisch systeem

simpele instructies kunnen leiden tot complex gedrag
echo in agentgebaseerde simulaties → simpel lokaal gedrag kan leiden tot complexe veranderingen op systeemniveau
verwijt ABM: het is heel simpel, mechanistisch en deterministisch
- maar: er zijn niet veel regels nodig om complex gedrag te veroorzaken!
- bv. two bodies (twee manen)

Soorten systemen

periodisch systeem

systeem dat zichzelf altijd herhaalt
cyclische processen: grammaticalisatie, bleaching … keer op keer / Jespersen cycle
- maar: eerder een spiraal dan een echte cyclus

aperiodisch systeem

systeem dat nooit een steady state heeft
bijna-herhalingen, maar nooit volledige herhalingen

intransitief systeem

een systeem dat een steady state heeft, maar intrinsiek ook andere steady states had kunnen hebben
- d.w.z.: er zijn meerdere attractors binnen het systeem
die andere steady states worden niet gerealiseerd door de keuze van de startparameters

bijna-intransitief systeem

een systeem dat een lange tijd een zekere steady state heeft, maar dan opeens naar een andere steady state kan veranderen
⇒ meerdere equilibria mogelijk binnen dezelfde startparameters
is dit hoe taalverandering bekeken kan worden?

Visualisaties

visualisaties

uiterst belangrijk om het gedrag van systemen te beschrijven
welke visualisaties kunnen nuttig zijn voor taalverandering?

Traditioneel: S-curve

een bepaalde innovatie verspreidt zich volgens een S-curve naargelang meer en meer aandeel van de populatie een bepaalde vorm gebruikt
hier: continue functie!

Chaotische populaties

chaotische systemen kunnen oscilleren tussen verschillende equilibria
dit is, voor zover ik weet, niet hoe taalverandering meestal werkt
- eerder ‘eenrichtingsverkeer’ → bv. computersimulatie Landsbergen over unidirectionaliteit van semantische verandering
bv. in S-curve: óók bifurcaties te zien bovenaan een S-curve

Vertakkingsdiagram / bifurcatiediagram

weergave van chaotische systemen
stabiele waarden worden weergegeven op de y-as, parameters op de x-as
van enige waarde voor taalverandering? Aangezien taalverandering niet echt oscilleert

Phase space

interessant: mogelijkheid om staat van een systeem te weergeven in meerdere dimensies
echter: heeft taalverandering zulke dimensies?

Universaliteit

universaliteit

idee dat verschillende problemen dezelfde basisprincipes volgen
kan nuttig zijn voor taalverandering, maar kwalitatief moeilijk te bepalen

Overige begrippen

attractor

een baan die andere banen aantrekt (phase space)
hebben we ‘attractors’ in taalverandering?

fractals

oneindigheid in figuren
bv. kustlijn die steeds meer ingezoomd kan worden
relevantie taalverandering onduidelijk

schalende fenomenen

fenomenen waarvan de schaal niet relevant is
relevantie taalverandering onduidelijk

Verder zijn er ook nog zinnige opmerkingen over computersimulaties, maar die hoeven we hier niet te behandelen.

Computer simulations of language change notes